طراحی مشاغل و تدوین شناسنامه شغل

مأموریت سازمان‌ها در قالب انجام فعالیت‌­ها، وظایف و مسئولیت ­هایی که به طور کلی به آنها شغل گفته می ­شود، تحقق­ پذیر است. از این رو گامی اساسی که هر سازمان ملزم است بردارد، این است که برای تحقق چشم ­انداز، مأموریت و ارزش­ های خود، مشاغل خود را به خوبی بشناسد و در راستای تحقق اهداف در زمینه­ های مختلف چون حقوق کارکنان، سپردن کار به کاردان، ایجاد تسهیلات لازم در امور استخدام، پرداخت مزد مساوی برای کارهای یکسان در شرایط کاری برابر، ایجاد روابط کار صحیح در سازمان از طریق تعیین میزان اختیارات و مسئولیت­ های مسئولان و کارکنان و کمک به پیش­‌بینی صحیح بودجه پرسنلی، نسبت به تجزیه و تحلیل و طراحی مشاغل اقدام کنند.

تجزیه و تحلیل شغل یا کارشکافی، فرآیندی است که از طریق آن، ماهیت و ویژگی ­های هریک از مشاغل در سازمان بررسی شده و اطلاعات کافی درباره آن‌ها جمع ­آوری و گزارش می­ شود. با تجزیه و تحلیل شغل، مشخص می ­شود، هر شغل چه وظایفی را شامل می ­شود و برای احراز و انجام شایسته آن، چه مهارت‌ ها، دانش ها و توانایی هایی لازم است. تجزیه و تحلیل شغل، شرح خلاصه وظایف و مسئولیت‌ های شغل و رابطه آن شغل با مشاغل و  دیگر دانش­ ها و مهارت­ های لازم برای انجام دادن آن و شرایط کار است.

شناسنامه مشاغل یکی از مهم­ ترین منابع برای برنامه­ ریزی نیروی انسانی در حوزه­ های جذب، آموزش، توسعه  و حتی ارتباطات کارکنان است. بازنگری در شناسنامه ­های شغل سازمان معمولاً پس از مشاهده موارد زیر بسیار ضروری است:

1. تغییر در فناوری یا فرایندهای کار
2. اصلاح ساختار سازمانی
3. توسعه مهارت­ های جدید در انجام کار
4. پیاده ­سازی نظام رتبه­ بندی یا پاداش کارکنان

متخصصان افق در سازمان­ های زیر دارای تجربه تدوین مشاغل می ­باشند:

1. بانک تجارت
2. پست بانک ایران
3. شرکت آرمانی
4. شرکت هوداد
5. شرکت مخابرات ایران